MPG-berekening: wat is het en wanneer verplicht?
De MPG-berekening laat zien hoe zwaar de bouwmaterialen van een nieuw gebouw het milieu belasten. Verplicht bij nieuwbouw, met een milieuprestatie-eis van 1,6 voor woonfuncties sinds 1 juli 2026. Wat erin zit, wie hem maakt en hoe hij zich verhoudt tot BENG en het energielabel.
In het kort
- MPG drukt de milieubelasting van bouwmaterialen uit in schaduwkosten per vierkante meter per jaar.
- Sinds 1 juli 2026 verplicht bij nieuwbouw van vrijwel elke gebruiksfunctie, niet alleen woningen en kantoren; niet bij verkoop of verhuur.
- Eis voor woonfuncties: 1,6 sinds 1 juli 2026, voor kantoorfuncties 1,55.
- MPG gaat over materialen, BENG en het energielabel over energie.
Inhoudsopgave
Wat is een MPG-berekening?
MPG staat voor MilieuPrestatie Gebouwen. De berekening drukt de milieubelasting van alle bouwmaterialen van een gebouw uit in één getal: de schaduwkosten in euro's per vierkante meter bruto vloeroppervlak per jaar, over de hele levensduur van het gebouw. Hoe lager het getal, hoe kleiner de milieubelasting van de materialen.
De MPG kijkt dus naar het gebouw zelf: beton, hout, isolatie, kozijnen, installaties. Het energiegebruik tijdens het wonen valt erbuiten; daarvoor bestaan de BENG-eisen en het energielabel.
Wanneer is een MPG-berekening verplicht?
Sinds 1 juli 2026 bij nieuwbouw van vrijwel elke gebruiksfunctie, van woning tot kantoor, winkel en school. Alleen een industriefunctie of overige gebruiksfunctie kleiner dan 50 vierkante meter gebruiksoppervlakte is uitgezonderd. Is een bouwtechnische omgevingsvergunning nodig, zoals bij een woongebouw of een kantoor, dan horen de milieuprestatiegegevens bij de aanvraag, net als de BENG-gegevens. Voor een grondgebonden nieuwbouwwoning geldt sinds 1 januari 2024 een bouwmelding met kwaliteitsborging in plaats van die vergunning. Voor bestaande woningen, verbouwingen zonder vergunning en de verkoop of verhuur van een woning is geen MPG nodig.
De eis ging van 1 bij de invoering op 1 januari 2018 naar 0,8 op 1 juli 2021. Sinds 1 juli 2026 staat er 1,6 voor woonfuncties, geen aanscherping maar de oude 0,8 omgerekend naar de herziene bepalingsmethode. Komt een ontwerp boven de eis uit, dan moeten de materialen worden aangepast: bij een vergunningplichtig bouwwerk komt de vergunning er niet, en bij een bouwmelding kan de kwaliteitsborger geen verklaring afgeven, waardoor het gebouw niet in gebruik mag worden genomen.
Hoe wordt de MPG berekend?
- Materiaalstaat. Van elk bouwdeel wordt vastgelegd welk materiaal, hoeveel en met welke levensduur.
- Milieudata. Per materiaal komen de milieueffecten uit de Nationale Milieudatabase, volgens de Bepalingsmethode Milieuprestatie Bouwwerken.
- Weging. De effecten (zoals CO2-uitstoot, uitputting van grondstoffen en toxiciteit) worden omgerekend naar schaduwkosten en opgeteld.
- Deling. Het totaal wordt gedeeld door het vloeroppervlak en de levensduur van het gebouw (75 jaar voor woningen).
De berekening wordt gemaakt met een gevalideerd rekeninstrument dat aan de Nationale Milieudatabase is gekoppeld. Meestal doet de architect of een bouwfysisch adviseur dit, tegelijk met de BENG-berekening.
Wat is het verschil met BENG en het energielabel?
Alle drie gaan over duurzaam bouwen, maar ze meten iets anders.
- MPG: de milieubelasting van de materialen, alleen bij nieuwbouw.
- BENG: de energieprestatie van het ontwerp (energiebehoefte, fossiel energiegebruik, aandeel hernieuwbare energie), ook bij nieuwbouw.
- Energielabel: de energieprestatie van een bestaand of opgeleverd gebouw, vastgesteld door een gecertificeerde adviseur en geregistreerd in EP-Online.
Lees verder over de BENG-berekening en het energielabel bij nieuwbouw.
Wat kunt u doen om de MPG te verlagen?
- Kies biobased of hergebruikte materialen, zoals hout in plaats van beton waar dat kan.
- Beperk de hoeveelheid materiaal: een compact ontwerp met minder gevel per vierkante meter scoort beter.
- Kies materialen met een lange levensduur en producten met een eigen, geverifieerde milieuverklaring in de Nationale Milieudatabase.
- Laat installaties meewegen: een warmtepomp en zonnepanelen tellen in de MPG mee als materiaal, niet als energiewinst.
Veelgestelde vragen
Heb ik een MPG-berekening nodig bij verkoop van mijn woning?
Nee. Bij verkoop, verhuur en oplevering heeft u een geldig energielabel nodig, geen MPG. De milieuprestatie-eis geldt alleen bij nieuwbouw.
Wie maakt de MPG-berekening?
Meestal de architect of een bouwfysisch adviseur, met een gevalideerd rekeninstrument. Energielabel24 vergelijkt adviseurs voor energielabels, meetrapporten, maatwerkadvies en puntentellingen; MPG-berekeningen vallen daarbuiten.
Wat is de grenswaarde voor woningen?
Sinds 1 juli 2026 is de eis voor woonfuncties 1,6. Daarvoor gold 0,8 (vanaf 1 juli 2021) en 1 (vanaf 1 januari 2018). De stap naar 1,6 is een omrekening naar de herziene bepalingsmethode, geen aanscherping.
Telt de MPG mee in het energielabel?
Nee. Het energielabel gaat alleen over energie; materialen wegen daarin niet mee.
Bronnen
- Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, over de MilieuPrestatie Gebouwen en de grenswaarden.
- Nationale Milieudatabase, de Bepalingsmethode Milieuprestatie Bouwwerken.
- Besluit bouwwerken leefomgeving, artikel 4.159 en tabel 4.158, de milieuprestatie-eis bij nieuwbouw, geldend vanaf 1 juli 2026.
- Staatsblad 2025, 432, het besluit dat de herziene bepalingsmethode en de eis van 1,6 voor woonfuncties per 1 juli 2026 vaststelt.
- Omgevingsregeling, artikel 7.9, de gegevens over de milieuprestatie bij een vergunningaanvraag.
Zelf vergelijken
Vergelijk adviseurs voor uw adres
Vul uw postcode en huisnummer in en u ziet welke gecertificeerde adviseurs bij u langskomen, met het tarief dat zij zelf vaststellen.
Gratis en vrijblijvend. U betaalt alleen de adviseur die u kiest.
Liever eerst een vraag stellen? Bekijk de veelgestelde vragen
